Trudna i wieloletnia opieka nad osobą zależną powoduje często wykluczenie lub ograniczenie udziału opiekunów/ członków rodzin z życia zawodowego, społecznego i kulturowego a także jest bardzo dużym obciążeniem fizycznym, psychicznym, emocjonalnym a często także finansowym. Dlatego w czasie, kiedy opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny przejmuje Opiekun, rodzina ma wówczas czas na załatwienie bieżących spraw życia codziennego, zadbanie o swoją kondycję psycho-fizyczną, czy też może po prostu odpocząć. Opiekun pomaga osobom niepełnosprawnym w życiu codziennym, przy wykonywaniu codziennych czynnościach (czy to higienicznych – mycie, czesanie, ubieranie czy rehabilitacyjnych jak i zdrowotnych – podawanie leków, robienie zastrzyków itp.)

W roku 2026 Kartuskie Centrum Caritas obejmie opieką wytchnieniową blisko 80 podopiecznych z 8 gmin powiatu kartuskiego i ościennych, dopuszcza również objęcie opieką osoby pochodzące z całego województwa pomorskiego i ościennych. Każda z rodzin uczestniczących w Programie, skorzysta z 14 dni opieki całodobowej. Z tej formy wsparcia mogą skorzystać opiekunowie sprawujący bezpośrednią opiekę nad osobami ze znacznym stopniem niepełnosprawności albo orzeczeniem traktowanym na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

„Opieka wytchnieniowa – edycja 2026” to kontynuacja Programu „Opieka wytchnieniowa dla członków rodzin lub opiekunów osób z niepełnosprawnościami” oraz Programów „Opieka wytchnieniowa” dla Organizacji Pozarządowych – edycje na poszczególne lata 2020-2025. Program realizowany przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej. Ma on na celu wsparcie członków rodzin bądź osób sprawujących bezpośrednią opiekę nad:

• dziećmi do ukończenia 16. roku życia posiadającymi orzeczenie o niepełnosprawności lub osobami posiadającymi:
• orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (zgodnie z ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych albo
• orzeczenie traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (zgodnie z art. 5 i art. 62 ww. ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych) (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, z pózn. zm.)
• Usługi opieki wytchnieniowej przysługują w przypadku zamieszkiwania członka rodziny lub opiekuna, we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą z niepełnosprawnością, która wymaga stałej opieki w zakresie potrzeb życia codziennego.

Świadczenia usług opieki wytchnieniowej w ramach pobytu całodobowego w Domu Nadziei:

Nabór do programu odbywa się na podstawie wniosków złożonych za pomocą strony biuro@caritas-kartuzy.pl <mailto:biuro@caritas-kartuzy.pl>  lub osobiście w rejestracji przy ul. Leśna 5 w Kartuzach w godzinach od 8-13.00 od poniedziałku do piątku. O przyjęciu decyduje stan zdrowia i sytuacja życiowa uczestników Programu oraz osób z niepełnosprawnością.

Ocena indywidualnej sytuacji członka rodziny/opiekuna osoby z niepełnosprawnością w odniesieniu do sprawowania bezpośredniej opieki nad osobą z niepełnosprawnością będzie się odnosiła do:

• potrzeb osoby z niepełnosprawnością, nad którą członek rodziny/ opiekun sprawuje opiekę, takich jak: czynności samoobsługowe (np. utrzymanie higieny osobistej), przemieszczanie się poza miejsce zamieszkania (np. spacer, udanie się do placówki zdrowia, sklepu, itp), podejmowanie aktywności życiowej i komunikowanie się z otoczeniem;
• poziomu samodzielności osoby z niepełnosprawnością, nad którą członek rodziny/opiekun sprawuje opiekę, w tym ograniczeń osoby z niepełnosprawnością w zakresie komunikowania się lub poruszania się;
• czy osoba z niepełnosprawnością, nad którą członek rodziny/opiekun sprawuje bezpośrednią opiekę stale przebywa w domu i nie korzysta np. z ośrodka wsparcia, z placówki pobytu całodobowego, z warsztatu terapii zajęciowej, szkoły i placówki, o których mowa w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, nie uczy się lub nie studiuje;
• czy członek rodziny/opiekun osoby z niepełnosprawnością sprawujący bezpośrednią opiekę nad osoba z niepełnosprawnością jest nieaktywny zawodowo i ma ograniczone możliwości podejmowania aktywności zawodowej ze względu na konieczność opiekowania się osobą z niepełnosprawnością.

Liczba uczestników objętych Programem jest zależna od wysokości środków przyznanych z Funduszu Sprawiedliwości, dlatego też złożenie karty zgłoszeniowej nie jest jednoznaczne z przyznaniem usługi.

Usługi opieki wytchieniowej w ramach pobytu całodobowego, wynoszą co najmniej 12 godzin nieprzerwanego świadczenia usługi i obejmują nocleg osoby z niepełnosprawnością, w godzinach co najmniej 22.00-6.00, a jedna doba w ramach pobytu całodobowego nie przekracza 24 godzin nieprzerwanego świadczenia usługi.

Aby wziąć udział w programie, należy dostarczyć do siedziby KCC wypełnioną Kartę zgłoszenia do programu. Dodatkowo każdy potencjalny uczestnik musi dołączyć do wniosku kopię aktualnego orzeczenia o niepełnosprawności, a także formularz klauzuli RODO i oświadczenie o korzystaniu ze wsparcia.

Wymagane załączniki do realizacji Programu:

1. Karta zgłoszenia do Programu „Opieka Wytchnieniowa” dla Organizacji Pozarządowych – edycja 2026,
2. Karta realizacji usługi opieki wytchnieniowej,
3. Orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności z niepełnosprawnością sprzężoną. Przez niepełnosprawność sprzężoną rozumie się posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności ze wskazaniem co najmniej dwóch niepełnosprawności.
4. Oświadczenie opiekuna prawnego,
5. Klauzula informacyjna dla pacjentów,
6. Klauzula informacyjna o monitoringu wizyjnym,
7. Klauzula informacyjna RODO w ramach Programu „Opieka Wytchnieniowa”

Podstawa prawna

Zapewnienie wsparcia w zakresie usług opieki wytchnieniowej wpisuje się w główny cel państwowego funduszu celowego pn. Fundusz Solidarnościowy, zwanego dalej „Funduszem”, powstałego z dniem 1 stycznia 2019 r. na podstawie ustawy z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 296, z późn. zm.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym celem Funduszu jest m.in. wsparcie społeczne osób niepełnosprawnych. (Ustawa z dnia 23 października 2018 r. o Solidarnościowym Funduszu Wsparcia Osób Niepełnosprawnych

(t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 647). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20180002192/U/D20182192Lj.pdf